Wielka Czantoria: parking, szlak z Ustronia, Diadem Polskich Gór
Wielka Czantoria z parkingu w Ustroniu (Jelenica), to początek spokojnej przygody, w której już od pierwszych kroków wita nas cisza lasu i prawdziwie górski klimat. Tak właśnie zaczęła się moja droga na jeden z najpopularniejszych szczytów Beskidu Śląskiego.
Wielka Czantoria z parkingu w Ustroniu – Jelenica, to bardzo popularna trasa, z pięknymi widokami po drodze. W Beskidy wybrałem się w pewną, zimową sobotę i jak widać, miejsca na pozostawienie włoskiego rumaka mi nie brakowało. W lecie sytuacja wygląda tu całkowicie inaczej. Parking jest darmowy. Znajdziecie tam miejsce na grilla, kilka stołów z ławami. Idealne na odpoczynek po zejściu ze szlaku z Małej lub Wielkiej Czantorii. Tuż obok jest też wystawa nt. historii kościoła ewangelicko – augsburskiego w Polsce.
Wielka Czantoria (995 m n.p.m.) to jeden z najbardziej rozpoznawalnych szczytów Beskidu Śląskiego. Krzyżują się tu liczne szlaki (w tym Główny Szlak Beskidzki im. K. Sosnowskiego), a bliskość wyciągu krzesełkowego sprawia, że szczególnie weekendowo jest tu naprawdę tłoczno. Szczyt leży na granicy polsko – czeskiej, która przez lata miała spore znaczenie historyczne. Pochodzenie nazwy Czantoria nie jest jednoznaczne. Najczęściej łączy się ją z dawną działalnością pasterską i leśną – określeniami terenów wykarczowanych pod wypas. Inna teoria wskazuje na czesko – morawskie korzenie nazwy, które pasują do pogranicznego charakteru szczytu.
Trasa na Wielką Czantorię rozpoczyna się w Jelenicy – spokojnej części Ustronia. Już po kilku minutach od zaparkowania samochodu, człowiek ma wrażenie, że miasto zostało gdzieś daleko w tyle. Podczas mojej zimowej ekspedycji, 🙂 na szlaku byłem właściwie sam, oczywiście poza długo wyczekiwanymi górami. Pierwszy odcinek wiedzie głównie przez las. Bardzo przydały się raczki – było naprawdę ślisko. Po 30 minutach wyłaniają się pierwsze panoramy.
Wielka Czantoria parking, szlak z Ustronia
Mała Czantoria - chwila oddechu
Im wyżej, tym droga robi się węższa, a podejście bardziej konkretne. W kilku miejscach naprawdę czuć, że zdobywa się wysokość. Po wyjściu z lasu, oczom mym ukazuje się przepiękny widok na Małą Czantorię (866 m n.p.m.). Chwila na regenerację, przy kawie i nieodłącznym cieście jest już moim górskim rytuałem. Będąc tam – wyżej, absolutnie z nikim się nie ścigamy. To nie to miejsce. Choć rywalizacja sportowa jest mi bardzo bliska, to w górach tę opcję wyłączam.
Wielka Czantoria (w oddali, za lasami i wzgórzami) 🙂
W tym miejscu następuje zmiana szlaku na zielony. Podążamy w kierunku górnej stacji kolejki krzesełkowej, zlokalizowanej na polanie Stokłosica. Kolej jest całoroczna, a swoją działalność rozpoczęła w roku 1967. W końcu spotykam innych górołazów, którzy wdrapywali się tu (dość odważnie) pod wyciągiem. W oddali widać piękną panoramę Ustronia, z przebijającymi się charakterystycznymi piramidami. Jest dość chłodno, wieje nieprzyjemny wiatr, więc nie czekam i idę dalej.
Po wyjściu z polany przechodzę przez gęsty las, w którym szlak jest naprawdę stromy, a droga śliska. Wychodzę tuż obok schroniska Chata na Czantorii (tu znajdziecie pieczątkę). Niedaleko jest też inny przystanek – Koliba Roberta, wybudowana w roku 1962. Stąd do mety pozostało już tylko 15 minut.
Chata na Czantorii
Atrakcje
Wielka Czantoria oferuje atrakcje różnej maści. Oprócz tradycyjnych górskich szlaków, wspomnianej kolejki i wieży widokowej znajdziecie tu również wiele innych, ciekawych propozycji spędzania czasu. Sporą popularnością cieszy się 700 metrowy tor saneczkowy, który ucieszy zarówno młodszych zawodników jak i starszych wyjadaczy. Są też oświetlone trasy narciarskie o długości 1900 m. Ciekawostką jest największa w Polsce Górska Plaża (tak ją nazwali), zlokalizowana przy górnej stacji kolejki. Można bezpłatnie skorzystać z leżaków i foteli, a przy okazji zrobić sobie chwilę przerwy z pięknym widokiem na Ustroń.
Wieża widokowa na Czantorii Wielkiej
Wieża widokowa na Czantorii Wielkiej została otwarta już ponad 20 lat temu (2002 r.). Mierzy 29 metrów wysokości, a na górną platformę prowadzi 118 schodów. Podczas mojej wizyty była niestety zamknięta (jej dostępność różni się w zależności od pory roku). Z góry rozciąga się panorama na Beskid Śląski z Równicą, Skrzycznem i Baranią Górą, dolinę Wisły z Ustroniem oraz na czeską stronę gór. Przy lepszej widoczności można stąd dostrzec oddalone o ponad 100 km Tatry. Wejście jest płatne (w roku 2026 wstęp kosztował 12 zł).
Poniżej szczytu znajduje się wspomniane schronisko (Chata Čantoryje), które liczy sobie już ponad 1 wiek (1903-4). Przez lata, wraz ze zmieniającymi się granicami, przechodziło z rąk do rąk, przez co obiekt niejednokrotnie był niedostępny dla turystów. W roku 2007, po wejściu Polski i Czech do strefy Schengen, kontrole na granicach zniesiono, a ruch turystyczny w tym rejonie rozkwitł na dobre.
Podsumowanie
Szlak na Wielką Czantorię z parkingu w Ustroniu to przyjemna propozycja na spokojny wypad nawet dla osób mniej wprawionych w górskich wędrówkach. Przejście go, z przerwami na uzupełnianie kalorii i różnych płynów, 🙂 zajęło mi w obie strony ok. 4,5 godziny.Trasa na Wielką Czantorię z Ustronia ma też wiele walorów krajobrazowych, które z pewnością na długo zapadną Wam w pamięć. No i +1 do Diademu Polskich Gór. Nie zapomnijcie o dowodach! Podbita książeczka i zdjęcie z tabliczką szczytową będzie miało kiedyś spore znaczenie. 🙂